مرحله دوم عملیات گردان در کربلای۵
در عصر ۲۱/۱۰/۶۵، نیروهای گردان پس از تکمیل تجهیزات و مهمات خود، بهتدریج آمادهی عزیمت برای ماموریت جدیدی در منطقهی غرب کانال پرورش ماهی شلمچه شدند. در هنگام غروب آفتاب وسایل نقلیه نیز جهت انتقال نیروها به محوطهی گردان وارد شد. پس از اذان مغرب افراد نماز جماعت را بر پا داشته و بعد از صرف شام، لوازم و وسایل خود را جمعآوری کردند. سپس در خودروهای موجود سوار شده و اردوگاه کوثر را به مقصد شلمچه ترک کردند.
در نخستین ساعات ۲۲/۱۰/۶۵، ستون گردان به پد هلیکوپتر واقع در کنار جادهی شلمچه رسید و نیروها در سنگرهای ایجادشده در پد مذکور، مستقر شدند.
رزمندگان گردان تا بعدازظهر همان روز در سنگرهای موجود به استراحت پرداخته تا آنکه پس از اقامهی نماز و صرف نهار، بهتدریج آماده شده و در غالب ستون پیاده، بهسوی دژ اول دشمن در منطقهی پنجضلعی حرکت کردند. پس از ساعتی، نیروها به دژ مذکور رسیده و در سنگرهای موجود در آن استقرار یافتند. حضور افراد در این سنگرها تا عصر به طول انجامید تا آنکه مجدداً دستور حرکت بهسوی دژ غربی پنجضلعی (در مجاورت مقر سابق فرماندهی تیپ دشمن) صادر گردید و افراد با گذشتن از کنار دژ شمالی پنجضلعی بهسوی محل موردنظر حرکت کردند. لازم به ذکر است در حین حرکت گردان، ستون گروهان فجر مورد بمباران هواپیمای دشمن واقع شد که موجب مجروحیت برخی از رزمندگان شد.
ساعتی پس از غروب آفتاب ۲۲/۱۰/۶۵، ستون گردان به مقر سابق تیپ دشمن رسیده و نیروها در سنگرها و کانالهای موجود در روی دژ به استراحت پرداختند. فرماندهان گردان که عصر آن روز برای شناسایی منطقه رفته بودند، بازگشته و به توجیه فرماندهان گروهانها مبادرت کردند.
در ساعت ۲۱ روز ۲۲/۱۰/۶۵، درحالیکه تدارکات مشغول توزیع غذا بین نیروهای گردان بود، محوطهی اطراف مورد بمباران شیمیایی قرار گرفت و ساعتی پس از آن، به نیروها دستور حرکت داده شد و گروهانهای موجود با استفاده از چند دستگاه وانت تویوتا بهسوی منطقهی عملیات واقع در غرب کانال پرورش ماهی اعزام شدند. در حوالی ساعت ۲۳، ستون خودروهای حامل نیروهای گردان پس از گذشتن از پل موجود بر روی کانال پرورش ماهی به سهراهی شهادت واقع در غرب کانال رسیدند. وجود نفربرها و خودروهای سوخته در محل سهراهی شهادت حاکی از شدت آتش دشمن در این منطقه بود.
در ساعت ۲۳:۳۰ روز ۲۲/۱۰/۶۵، نیروهای گردان در ۲ محور بهسوی نقطهی رهایی حرکت کردند. محور نخست در امتداد جادهی جاسم قرار داشت که نیروهای گروهانهای فجر و فتح باید به پیشروی در کنار آن میپرداختند. محور دوم نیز در کنار دژ غربی کانال پرورش ماهی تعیینشده بود که نیروهای گروهان نصر و دسته ویژه باید برای انجام عملیات در آن به ادامهی مسیر میپرداختند.
در محور اول، گروهان فجر با عبور از دژ کانال ماهی به سمت غرب حرکت کرده و در کنار جادهی آسفالت مستقر شد. گروهان فتح نیز پس از دقایقی از دژ کانال ماهی عبور کرده و به سمت جنوب غرب حرکت کرد. پس از رسیدن به جادهی آسفالت بهموازات آن ادامهی مسیر داده و به سمت جنوب حرکت کرد و پس از گذشتن از سنگر نیروهای گردان شهادت لشکر۲۷ که به پدافند مشغول بودند، بهسوی محل ماموریت خود عازم شدند. در این مسیر آتش دشمن در اطراف جاده بهشدت آغاز شده که موجب شهادت و مجروحیت جمعی از نیروهای گروهان فتح شد.
در محور دوم گروهان نصر و در پی آن دسته ویژه صف با حرکت در کنار دریاچهی کانال پرورش ماهی به سمت جنوب حرکت کرده و پس از عبور از سنگرهای خودی و سیمهای خاردار به سمت مواضع دشمن روانه شدند.
در ساعت ۳۰ دقیقهی بامداد ۲۳/۱۰/۶۵، نیروهای گروهان فتح با نیروهای دشمن که در کنار جادهی جاسم و اطراف آن مستقر بودند، روبهرو شدند و ازآنپس درگیری شدید بین طرفین روی داد. نبرد نیروهای گروهان فتح تا ساعتی بعد ادامه یافت که درنهایت به سبب شهادت و مجروحیت تعداد زیادی از کادر و نیروهای گروهان، دستور بازگشت به آنها داده شد.
در محور دوم نیز مقارن با درگیری نیروهای گروهان فتح از ساعت ۳۰ دقیقهی بامداد، نیروهای گروهان نصر با نیروهای دشمن مواجه شده و با آنها درگیر شدند. دشمن علاوه بر روی دژ و کنار آن، در داخل دریاچه نیز تا حدود ۲ تا ۳ متر موضع گرفته و آتش شدیدی را بر روی نیروهای گروهان نصر میگشود. در جریان آتش دشمن تعداد زیادی از نیروهای گروهان نصر شهید و مجروح شدند. ازاینرو دسته ویژه صف به همراه باقیماندهی نیروهای گروهان نصر مجدداً بهسوی دشمن پیشروی کرده و با آنها درگیر شدند. در جریان یورش رزمندگان در این مرحله، تلفات زیادی به نیروهای دشمن وارد شد ولی شهادت و مجروحیت برخی از افراد و کمبود مهمات از سویی و مقاومت سرسختانهی نیروهای دشمن از سوی دیگر، کار پیشروی را با دشواری همراه کرد. این درگیری تا حدود ساعت ۳ بامداد به طول انجامید تا آنکه به نیروهای موجود، دستور بازگشت داده شد.
در جریان این عملیات گروهان فجر که به سبب تغییر مسیر حرکت، در کنار جادهی آسفالت مستقر شده بود امکان حضور در عملیات را پیدا نکرده و ازاینرو آسیب کمتری دید. نیروهای گروهان الحدید نیز که در آنسوی کانال پرورش ماهی مستقر بودند، به سبب موقعیت منطقه و عدم پیشروی گروهانهای خطشکن، در مواضع خود باقی ماندند.
تلاش برای انتقال مجروحین به عقب از ساعات اولیهی عملیات آغاز شد و علیرغم شدت آتش دشمن بهویژه بر روی منطقهی سهراهی شهادت، این کار تا روشن شدن هوا ادامه یافت. در حوالی ساعت ۵ صبح نیروهای باقیماندهی گردان شامل گروهان فجر و افرادی که از گروهانهای فتح و نصر باقیمانده بودند بهسوی عقب بازگشتند. در حین بازگشت نیروهای گروهان نصر و دسته ویژه، احتمال پیشروی نیروی دشمن افزایش یافت. ازاینرو در ساعت ۵:۳۰ صبح، فرماندهی دسته ویژه همراه با تعدادی از نیروها با پرتاب نارنجک سعی کردند تا جلوی پیشروی دشمن را بگیرند.
با روشن شدن هوا، انتقال نیروهای باقیمانده اعم از سالم و مجروح با دشواری بیشتر همراه شد. افزایش میدان دید دشمن و کمبود خودرو، ازجمله عوامل تشدید مشکل در انتقال افراد بود. به هر ترتیب نیروهای گردان به عقبه بازگشته و از آنجا به اردوگاه کوثر منتقل شدند.
در جریان این ماموریت، تعداد زیادی از افراد گروهانهای فتح، نصر و دسته ویژه شهید و مجروح شدند اما نیروهای گروهانهای الحدید و فجر آسیب کمتری متحمل شدند.
مهمترین عامل مطرح دربارهی شدت درگیری در این مرحله و عدم امکان دستیابی به مواضع تعیینشده، تعداد بسیار زیاد افراد دشمن نسبت به نیروهای گردان بود. اطلاعاتی که بعد دریافت شد گویای آن بود که در آن شب، علاوه بر نیروهای مستقر در خط دشمن، یک لشکر از گارد ریاستجمهوری عراق نیز به منطقه آمده و قصد بازپسگیری منطقهی غرب کانال پرورش ماهی را داشت که در آن شب با حملهی رزمندگان گردان علیاکبر روبهرو شده و ضمن تحمل تلفات فراوان، از انجام ماموریت خود بازمیماند (رجوع شود به کتاب نبرد شرق بصره، انتشارات سپاه پاسداران).
